İnebolu kıyısına çıkarılan silah, cephane ve erzak, Millî Mücadele yıllarında Kastamonu üzerinden Ankara'ya taşındı. İstiklal Yolu diye anılan bu güzergâh, ilin kıyı ile iç Anadolu arasındaki rolünü özetler. Aynı yolun izi Cumhuriyet'e de uzanır: Mustafa Kemal, Ağustos 1925'teki gezisinde şapka düzenlemesini Kastamonu ve İnebolu'da duyurdu.
Şehrin eski yüzü ise 14. ve 15. yüzyıllara gider. Çandaroğulları Beyliği bu topraklardan yönetildi, kentteki birçok yapı o dönemde yükseldi. Merkezden yaklaşık 18 kilometre uzaktaki Kasaba köyünde, Mahmut Bey'in 1366'da yaptırdığı ahşap cami çivisiz yapımıyla bilinir ve Anadolu'nun Ortaçağ ahşap camileri arasında UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne girmiştir. Şehir merkezinde, bir sırtın üzerinde duran Saat Kulesi daha geç bir dönemin işidir. 1885'te tamamlanan yaklaşık 12 metrelik kulenin kadranının II. Abdülhamid tarafından gönderildiği rivayet edilir.
İl, Küre Dağları'ndan Ilgaz yamaçlarına kadar uzanan ormanlık ve engebeli bir coğrafyadır. Köyler dağınık, kışlar iç kesimlerde serttir. Geçim orman ürünleri, tarım ve hayvancılığa dayanır. Tosya'nın pirinci, kıyıdaki Abana ve İnebolu'nun balıkçılığı bu tabloyu çeşitlendirir. Sofrada uzun pideye benzeyen etli ekmek, pastırma, tirit ve kuyu kebabı başı çeker. Tel tel açılan çekme helva da ilden çıkan en bilinen tatlıdır.
Beş kartpostalda Kastamonu
Küre Dağları Millî Parkı
Park 1999'da millî park ilan edildi. Horma, Valla, Çatak ve Aydos kanyonları sınırları içindedir, Ilgarini Mağarası'nın derinliği ise 250 metreyi bulur. Kıyıya yakın alçak kesimlerde zeytin ve kocayemiş görülür, içerilere gidildikçe göknar, kayın ve akçaağaç egemen olur.
Kastamonu Kalesi
Yapımı, Bizanslı komutan Manuel Erotikos Komnenos'a bağlanır. Kale, kent merkezinin biraz güneybatısında, yaklaşık 860 metre yüksekliktedir. Şehri saran dış surlar günümüze ulaşmadı, ayakta kalan bölüm Çandaroğulları döneminde onarılan iç kaledir. Burada 15 burç ve dış kaleye giden gizli bir geçit bulunur.
Taşköprü Sarımsağı
Hasat temmuzun başında başlar. Sökülen sarımsak 10 ila 15 gün tarlada kurutulur, ardından depoda temizlenip küçük, orta ve büyük olarak ayrılır. Ürün Taşköprü Sarımsak Pazarı ile Germeç Pazarı'nda el değiştirir. Yaklaşık 4 bin aile için üretim yılın en önemli takvimidir.
Nasrullah Camii
Ulu cami tipindeki yapı, altı kâgir ayağa oturan dokuz kubbeyle örtülüdür. İlk yapıldığında kubbe sayısı altıydı, 1746'daki genişletmeyle bugünkü hâlini aldı. 1915'te yapılan minare camiden birkaç metre uzakta ayrı durur. Mehmet Akif Ersoy, Millî Mücadele yıllarında burada vaazlar verdi.
Kastamonu Hükûmet Konağı
Projeyi, Birinci Ulusal Mimarlık akımının öncülerinden Vedat Tek hazırladı. Üç katlı kesme taş bina, eğimli arazide Cumhuriyet Meydanı'na bakar. Sivri kemerli giriş revağı ile yaklaşık iki kat yüksekliğe tırmanan merdiven ona anıtsal bir görünüm verir. İçeride geniş koridorun iki yanına odalar dizilir.